Manastir Tumane je srpski pravoslavni manastir iz XIV veka, koji pripada braničevskoj eparhiji. Nalazi se na devet kilometara udaljenosti od Golupca, u podnožju golubačkih planina, okružen šumom, na levoj obali Tumanske reke. Prema narodnom predanju, tumanski manastir je zadužbina Miloša Obilića. Ovaj srpski pravoslavni manastir je 2019. godine obeležio 630 godina postojanja i iz godine u godinu privlači sve veći broj vernika.
Manastirski kompleks se sastoji od glavne crkve, konaka, isposnica, kapele kao i drugih ekonomskih zgrada poput štala i staja.
Glavna crkva je od svog postojanja posvećena Svetom Arhangelu Gavrilu i sagrađena je u srpsko-vizantijskom stilu a u naosu crkve se nalazi kivot sa moštima Svetog Zosima Sinajita. Što se tiče fresaka, manastir je poslednji put freskopisan 1991. godine.
Od 2018. manastir ima šest monaha i jednu monahinju, što ga čini najvećim u Braničevskom upravnom okrugu.
Zbog nekoliko istorijskih iscelitelja koji su obitavali u manastiru, manastir Tumane često nazivaju i „Ostrog na Dunavu”.
Sveti Zosim i Jakov, čije mošti počivaju u manastiru Tumane, poznati su kao veliki čudotvorci. Naime, učinili su da mnogi ljudi ozdrave i pronađu mir, iako je nekada to izgledalo gotovo nemoguće.
Brojna su predanja o nastanku imena manastira Tumane.
Da počnemo od narodnog predanja koje i dalje živi među meštanima prema kojem je Tuman nastao kao zadužbina kosovskog junaka Miloša Obilića. Pred Kosovski boj manastir još nije bio dovršen a Sveti knez Lazar je poslao glasnike sa porukom Milošu da prekine zidanje svetinje rečima „Tu mani zadužbinu, no oma dođi u Kruševac da se posavetujemo ‘oćemo li na Kosovo protiv neprijatelja“, od čega je izvedeno ime manastira.
Drugi pak smatraju da je manastir Tumane dobio ime tako što je, loveći gustim šumama, Miloš Obilić nehotice ranio pustinjaka Zosima. Dok ga je nosio ka svom dvoru da mu izvida rane, pustinjak umire, a njegove poslednje reči su bile: „Tu me mani i pusti me da umrem“.
Postoji i treće verovanje koje jedino ne dovodi u vezu ni Svetog Zosima ni Miloša Obilića niti ranjavanje. Po tom predanju, manastir Tuman ime je dobio po jermenskim trgovcima, jer manastir istoga imena postoji i danas u njihovoj zemlji.
Kao poslednje navodi se mogućnost da je ime manastira Tumana izvedeno iz grčke reči „timvos“ (lat. tumulus), što označava grob, odnosno grobnu humku.
Preko puta manastirske crkve koja je posvećena Svetom Arhangelu Gavrilu, nalazi se stara vodenica koja je pre par godina adaptirana u gostoprimnicu, sa pastrmskim ribnjakom. Pored ribe, tu su i proizvodi iz manastirske ekonomije: vina i rakije, domaći sir i kajmak, domaći sokovi i drugi proizvodi vrednih monaških ruku.
Na manje od kilometar udaljenosti od manastira, u gustoj šumi nalazi se isposnica Svetog Zosima. U neposrednoj blizini se nalaze dve manje pećine povezane uskim prolazom. Jedna od njih je preuređena u pećinsku crkvicu. Pokraj isposnice nalazi se čudotvorni izvor, a iza njega prelep šumski vodopad.#crkve#Srbija